Wymagane jest uaktualnienie wtyczki Flash Player.

Szpital św. Ducha

 
     Materiały źródłowe podają, że kiedy rodak miasta Chęciny, ksiądz Jan Śmiech pełnił funkcję plebana uległ prośbie swej matki Anny i erygował 2 marca 1481 roku, przy szpitalnym kościółku św. Ducha proboszcza. Aby ta osobliwa parafia mogła istnieć, znaleziono osoby chętne, które darowały pole, łąki i stawy, za co nowy proboszcz zobowiązał się odprawiać msze w intencji dobrodziejów oraz fundatorów.
    
Mieszkańcy pokazują miejsce przy obecnej ulicy Ogrodowej, gdzie na piaszczystym terenie znajdowało się miejsce grzebalne zmarłych w znajdującym się tam niegdyś szpitalu św. Ducha.
    
Kościółek i szpital graniczyły od południa z gruntami zamkowej wsi służebnej Górki i sięgała ona do połowy obecnej ulicy Jędrzejowskiej.
    
Szpital i kościółek św. Ducha znajdowały się poza murami miasta po stronie zachodniej w pobliżu późniejszego klasztoru klarysek, użytkowanego dziś przez siostry bernardynki, czyli mniszki trzeciego Zakonu Świętego Franciszka z Asyżu.
    
Czasookres działalności szpitala nie jest znany. Przypuszczalnie obiekt wraz z kościołkiem popadł w ruinę na przestrzeni XVII w. na skutek niedofinansowania owej parafii, której grunt przejęło miasto w wyniku zadłużenia podatkowego prebendy.
    
Nie mniej zachowała się legenda, która mówi, że pewnego razu przywieziono do szpitala na furmance o skrzypiących, nie okutych kołach pobitego wieśniaka, z pobliskiej wsi królewskiej Gałęzie, leżącej między górami kruszcowymi. Wóz przyciągnęły dwa woły. Kmieć miał poprzetrącane obie noki i liczne rany. Cierpiał straszliwie. Poskładano go troskliwie, owinięto i leżał.
    
Mówił, że poza robotą na swoim polu, obsługiwał w ramach pańszczyzny wapiennik znajdujący się w jego wsi. Wypalał wapno dostarczane z tamtejszych gór, i korzystał z miejscowego drewna.
    
Nocą wtargnęli mu na robotę rozbójnicy i żądali wydania posiadanego srebra. Gdy tłumaczył, że jest biedakiem i srebra nie widział na oczy, zaczęli bić go bez litości polanami drewna. Powtarzali, że dobrze wiedzą, po co tu przybyli. Kiedy stracił on na długo przytomność, stwierdzili iż umarł i odeszli.
    
W szpitalu nie następowała poprawa, gdyż wdała się gangrena. Amputowano obie nogi. Wtedy ranny czując zbliżający się koniec, poprosił księdza. Przybył proboszcz od szpitalnego kościółka św. Ducha. Bardzo długo rozmawiali szeptem, a potem ksiądz odwiedzał jeszcze kilkakrotnie umierającą osobę.
    
W jakiś czas po pogrzebie, ksiądz opowiedział swoim bliskim o zbójcach, pobiciu i srebrze. Otóż wspomniany kmieć wykorzystywał piec wapienniczy do otrzymywania szlachetnego metalu z miejscowego kruszcu ołowiu. Polepa paleniska była gam celowo wykonana z zaprawy na mączce kostnej. Wypalając wapno, podrzucano ukradkiem w ogień bryłki kruszcu wykopywane we wsi na górze Gałęzkiej. Kruszec topił się i wsiąkał w polepę. Tam żar spalał ołów na żółty proszek, a srebro metaliczne zostało.
    
Co pewien czas polepę usuwano, jako "starą" i dawano nową. Rzecz całą trzymano w sekrecie. Usuwano polepę, kruszono i przemywano uzyskany z niej proszek w korycie z bieżącą wodą, która zabierała miał kostny. Ciężkie srebro zostawało na dnie koryta.
    
Kmieć skarb swój trzymał w garnku, zakopany pod sosną w lesie i drzewo oznakował wbitym w pień ćwiekiem na wysokości trzech łokci. Powiedział o tym księdzu, aby po pogrzebie wykopał i zużył na poprawę kościoła szpitalnego.
    
Proboszcz był w Gałęziach, wykorzystał czas niedzielny, gdy w piecu wapienniczym nie palono i pobrał stamtąd próbkę polepy. Kropelki srebra były, ale nie znalazł oznakowanej sosny. Sprawa podlegała ścisłej tajemnicy, bo kruszec należał do Króla Jego Mości, i srebro w nim drzemiące stanowiło rzecz gardłową.
Bartłomiej Glita
 
Jeżeli chcesz być informowany o aktualnościach w serwisie, podaj swój adres e-mail.
Subskrypcja
dopisz wypisz
Powrót do góry
Urząd Gminy i Miasta w Chęcinach, Plac 2 Czerwca 4, 26-060 Chęciny
tel.: +48.(41)3151006, fax: +48.(41)3151085, email: gmina@checiny.pl, http://checiny.pl
NIP: 959-082-88-67 Urząd Gminy i Miasta w Chęcinach
NIP: 959-16-72-746 Gmina Chęciny
Copyright © 2013 Gmina Chęciny
projekt i hosting: INTERmedi@  |  zarządzane przez: CMS - SPI Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8

Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
x